Archif 2003 | Archif 2004 | Archif 2005 | Archif 2006
Manifestaziuns 2004
Sabeda, ai 11 de dezëmber 2004

La sabeda ai 11 de dezëmber él gnü presentè tla Ciasa J.B. Runcher la CD nöia “Nos mituns” dada fora dala Uniun di Ladins dla Val Badia y le liber por mituns dal titul “Tl rëgn dles stories” dè fora dal Istitut Ladin “Micurà de Rü”. Döta la manifestaziun é garatada bun dilan ala partezipaziun di dui cors de mituns, chël di “Pici ciantadus d’Al Plan” y chël dla Scora de Musiga dla Val Badia che à salpü da portè dant cun talënt y savëi deplü cianties che ai â tut sö söl CD nü. Bela é ince stada la “bonasëra a düc” ciantada dai pici mituns dla scolina de Badia. Le liber “Tl rëgn dles stories”, che contëgn la traduziun tl ladin de deplü stories di fredesc Grimm, é gnü presentè dai colaboradus dl Istitut Ladin y da Michael Moling da San Martin che à fat la traduziun y realisé i dessëgns originai. Öna na storia é gnüda cuntada cun savëi da Simon Kostner da Corvara: ai mituns plü o manco gragn ti àra plajü dassënn.

Le CD “Nos mituns” é gnü realisé pian ia dal liber “Nos mituns” che é gnü dè fora dan da 10 agn dala Uniun Maéstri Ladins. Le “Cor di pici ciantadus d’Al Plan” cun la dirighënta Inge Ties, deboriada cun Herta Verra y Zenzo Obwegs à tut sö deplü cianties sön le CD nü y les à ince portades dant en ocajiun dla presentaziun. Y deache al é da püch passè le tëmp de San Micorà, à i mituns y la dirighënta orü portè dant la ciantia dedicada a ël te na manira originala y da plajëi.
I pici mituns dla scolina de Badia, cun la maéstra Tarejia Moling y sües colaboradësses, ti à ciantè la ciantia “bonasëra” a düc i presënc por ti dè le bëgnodü a autoritês, geniturs y a düc i atri mituns. Le “Cor dla Scora de Musiga dla Val Badia” cun le dirighënt Bruno Rives à portè dant n valgönes dles cianties tutes sö cun val scena y mimica che à fat deventè plü vì le raport danter cor y publich.
Danter le publich numerus êl autoritês dl monn politich y cultural y dantadöt tröc geniturs jogn cun mituns a chi che al ti à salpü bel da ascutè pro cianties y stories. Na idea nöia realisada dal’Istitut Ladin “Micurà de Rü” en colaboraziun cun l’Uniun di Ladins dla Val Badia y cun l’Uniun Maestri Ladins é stè le “Marcé dl liber” olache tröc à podü ti ciarè y cumprè libri danter düc chi co é gnüs dà fora tla Val Badia te chisc ultims agn.

 

 
Sabeda, ai 13 de novëmber 2004

La sabeda ai 13 de novëmber él gnü presentè tl’Ostaria Cone a Al Plan le liber „Poesies por en ann“ de Christian Ferdigg cun dessëgns fac dai jogn dl „Salf laûr protezionè“ da Pidrô. La manifestaziun é garatada plütosc bun y chësc por deplü rajuns: al é rové adalerch cotan de jënt y dantadöt tröc jogn. Do n salüt da pert dl presidënt dla Uniun di Ladins Werner Pescosta éson passà ala presentaziun dl liber. Markus Videsott d’Al Plan à, en rapresentanza dl „Salf laûr protezionè“, saludé y rengrazié ofizialmënter Christian por la buna colaboraziun che ti à impormetü de dè fora deboriada le liber che é spo gnü presentè. Guido Sottara da La Val à lit dant n valgönes rimes de Christian y ti à spo surandè n cheder cun les dediches che düc i jogn dl „Salf“ ti à fat. Carlo Suani à spo splighé te so intervënt ci che poesia é por n valgügn di critics plü conesciüs a livel mondial, por jì ite spo plü tl menü sön la poesia de Christian Ferdigg. Christian à spo lit dant n valgönes de sües poesies critiches ti confrunc dla sozieté d’al dédaincö. Por arichì y fà ciamò plü bel döt le program à Nicol Alberti d’Al Bagn ciantè y sonè deplü cianties, en pert componüdes da ël instës, öna aposta por l’ocajiun.

Le liber „Poesies por en ann“ cun le dessëgn fat da Ivo Irsara de Badia. Deboriada cun Werner, Carlo, Markus, Guido y Nicol à Christian presentè so terzo liber de poesies.
Nicol d’Al Bagn à ciantè y sonè deplü cianties, öna metüda adöm aposta por l’ocajiun y dedicada al’amizizia cun l’autur dl liber. Carlo Suani, leterat y professer de talian y latin tla scora alta a La Ila à fat n intervënt che à fat löm sön i aspec manco tlers dla poesia de Christian Ferdigg.

 
Sabeda, ai 6 de novëmber 2004

La sabeda ai 6 de novëmber domisdé, à la Uniun di Ladins presentè tl salf dla scora elementara da Rina le liber „L’educaziun é n ri mistier“ de Rosa Castlunger Ellecosta. Por l’ocajiun él rové adalerch na bela compëda de porsones y personalitês. Do n valgönes parores danfora dl Intendënt ales scores ladines Roland Verra y n discurs introdutif da pert dl’auturia Rosa Castlunger Ellecosta y dl pedagogh Ianni Miribung, él gnü portè dant deplü punc d’odüda por ci che reverda l’educaziun da pert de esperc tl ciamp dla pedagogia y dl’educaziun. Ala mësa torona y ala discusciun, moderada cun savëi da Lois Kastlunger, à tut pert siur Iaco Ploner, Ianni Miribung, Lois Ellecosta, Franz Vittur, Rosa Castlunger Ellecosta y Giovanni Mischi. Por alisiré le program plütosc impegnatif él stè i mituns dla scora elementara da Rina che à sonè y ciantè n valgönes cianties. Ala fin ti ài ince scinché de bì ciüf al’auturia dl liber y ti à insciö fat na gran ligrëza.

Rosa Castlunger Ellecosta, l’auturia dl liber nü, à portè dant n valgügn pinsiers d’introduziun. Le liber nü „L’educaziun é n ri mistier“. I mituns dla scora elementara da Rina à ciantè y sonè n valgönes cianties por alisiré le program plütosc impegnatif.
Ala mësa torona, moderada da Lois Kastlunger, àl tut pert siur Iaco Ploner, Ianni Miribung, Lois Ellecosta, Franz Vittur, Rosa Castlunger Ellecosta y Giovanni Mischì.

 

 
Vëndres ai 10.09.2004 – Pröma vijiun dl dessëgn animé “Lunca”

 
Contegnü en cört: Le striun Laurus à abiné y stlüt te na scatora düc i lingac dl monn. Al ti mancia ma le ladin. Canche al incunta Lunca él bun da l’ingianè y da ti arobè ince chësc lingaz. Lunca fej dles dötes por ch’al ciafes indô zoruch so lingaz.
 
Dui fotograms fora dl dessëgn animé realisé da Harald Pizzinini de Badia sön inciaria dla Uniun di Ladins dla Val Badia.

22 d' agost 2004 – Presentaziun dl liber sura la dlijia de Sant Antone a Picolin

 
En la domënia, ai 22 d’agost, s’à la comunité abiné ala gran mëssa, nia sciöche zënza tla dlijia da San Martin, mo a Picolin tla dlijia de Sant Antone. Al ê n’atmosfera da festa, y gran parüda fajô le gran alté indorè danü dl Sant da Padua. Jon ite söl vagnele dla domënia, à siur curat Iaco Willeit metü dant i sanc sciöche ejëmpli che nes mostra le tru por la porta strënta che condüj ala salvëza. Chësta dlijia, che gnô plü dadî tignida dër alalt y che ê zacan travert de tröc peregrins, dess, do l’audanza de siur curat, te döta süa ert ince indô gnida implida de vita spirituala, ci che sozed bele en pert.

Conscidran y lion le liber sura la dlijia da Picolin, gnü presentè do la gran mëssa cun n gröm de de beles fotografies y descriziuns dër intressantes, s’intënn tröc pormò sëgn ci richëza d’ert ch’an po amirè tl santuar da Picolin.

Le conzert dassëra gnü tignì da cin solisc dl’Orchestra Haydn à trat tröc apascionà de musiga adalerch, che à podü ascutè musighes tlassiches de gran prestisc te n ambiënt olache döt jô en armonia.
 
La picia dlijia tl zënter dla fraziun da Picolin odüda da defora.

   N momënt tratan la mëssa zelebrada da siur Iaco Willeit tla dlijia de Sant Antone.
Tone Gasser é l’autur dl liber sura la dlijia da Picolin dè fora dala Uniun di Ladins dla Val Badia.

   I componënc dl Cuintet dl’orchestra Haydn de Balsan/Trënt: Francesco Dainese (fabló), Margherita Pigozzo (viola), Roberto Tomada (violin), Elke Hager (violoncello) y Gianni Olivieri (oboa).

7 d' agost 2004 – Iade cultural di mëmbri dl Consëi dla Uniun

 
 
I mëmbri dl Consëi dla Uniun di Ladins s’à abiné a Longega por jì spo deboriada a Bregenz.   Le palch sön le lech olache al é gnü rapresentè le musical, döt le scenar y l’interpretaziun curada ti mëndri details à incantè n publich de 7000 porsones.

En chësc ann é n valgügn mëmbri dl Consëi dla Uniun di Ladins jüs a Bregenz a ti ciarè al musical „Westside story“ metü a jì tl ambit di „Bregenzer Festspiele - 2004“. Al é stè n’ocajiun por tó pert a na manifestaziun particolarmënter bela y bun garatada che à albü n grandiscim suzès te chisc ultims dui agn.

 
Le palch sön le lech a Bregenz che vëgn mudé vigni dui agn é n’opera d’injinieria. Sön le retrat vëigon n crazacîl fat te na manira particolarmënter moderna.

   I mëmbri dla Uniun dlungia l’opera de Lois Anvidalfarei a Hörbranz, dlungia Bregenz!
18 de messè 2004 – Festa dl’Unité Ladina tignida tl raiun incër le Ciastel d’Andraz

 
 
N momënt tratan la mëssa zelebrada por ladin da Siur Fonjo Clara y ciantada dal Cor Fodom.   Les autoritês presëntes ala manifestaziun!

En domënia ai 18 de messè 2004, en ocajiun dla Festa dl’Unité Ladina tignida a tl raiun incër le Ciastel d’Andraz ia, él ince gnü premié chi che à tut pert cun les mius composiziuns al concurs de teater scrit fora dal’Uniun di Ladins dla Val Badia por cunt dla Union Generela.

Tres le concurs de teater àn orü abiné adöm tòc de teater che trata de problematiches atuales y sintides tles valades ladines. Bëgn 9 partezipanc partis sö danter la Val Badia, Gherdëna, Fascia, Ampëz à tut pert. Do che la comisciun metüda sö aposta y n valgügn rapresentanc dl consëi dla Uniun di Ladins dla Val Badia à valuté les composiziuns, él gnü fat fora de ti assegné i pesc a Iaco Rigo da La Pli autur dl toch „Le morin da vënt“, a Simon Kostner da Corvara y a Daria Valentin de Badia auturs de „Al enrescida dl ladin perfet“ y a Ruth Bernardi auturia de „Ladin defin“.
N pest particolar ti é gnü surandè a Carlo Suani, l’autur de „Agno“ – so teater ne corespognô nia te vigni punt ai criters scric dant dal concurs, mo impò l’à la comisciun valuté dër bun y porchël àra ince aratè dërt che al gniss premié.

 
Delegaziuns da dötes les valades ladines à tut pert ala Festa dl’Unité Ladina cun le guant tradizional y cun bandires.    
   
La Musiga da Rina à abelì la festa cun sües melodies.    
   
Tratan la premiaziun dl concurs de teater. Dmc. Iaco Rigo, Daria Valentin, Rut Bernardi, Simon Kostner, Pepi Trebo (rapresentant dla Fondaziun Cassa dl Sparagn che à dè cà un di pesc assegnà), Nani Pellegrini (presidënt dla Union Generela) y Werner Pescosta.    

Domënia, ai 25 d’aurì 2004 – Incuntada di cors de mituns dles valades ladinines a Cortina

 

La domënia ai 25 d’aurì à la Union Generela di Ladins organisé, deboriada cun les seziuns de valada, l’incuntada di cors de mituns dla Ladinia „Ciantede cun nos“. Endöt 7 cors à podü jì in chësc ann a Cortina a ciantè dan da n publich che è rové adalerch da dötes les 5 valades ladines. Le “Cor di mituns da Lungiarü cun süa dirighënta Irene Clara, à rapresentè dër bun nosta valada. Por fà ri pici y gragn à auturs dla “Filodrammatica” da Cortina portè dant deboriada cun n valgügn mituns n pice teater por alzè fora i problems de comprenjiun danter mituns, geniturs y neni. La manifestaziun è garatada dër bun y l’apuntamënt por la proscima ediziun è te dui agn tla Val Badia.

 
Danter i cors partezipanc al conzert che é gnü tignì a Cortina tl PalaAudi êl le “Còro Sóen in Fèsta”, le “Cor Ousc Bience” dla Scola de Mùsega Il Pentagramma, le ”Cor di mituns da Lungiarü”, le “Cor di mutons de Sëlva”, le “Pico coro Col de Lana”, le “Cor di bec da Poza”, le “Còro de ra Ójes Biànches de ra scòra de mùsica de Ampezo”.
 
Cun n pice teater à dla “Filodramatica” da Cortina y n valgühn mituns orü alzè te na manira da rì les dificoltês de comprenjiun danter mituns, geniturs y neni.   Le “Cor di mituns de Sëlva” cun so dirighënt Pauli Senoner è un di cors che n’à mai mancé pro le „Ciantede cun nos“.

 
21 de mà 2004 – Incuntada di cronisc di paîsc dla Val Badia

 
 
Giovanni Mischi, coordinadù dla cronica „Sas dla Crusc“, ti à surandè da pert dla Uniun di Ladins n pice sëgn de reconoscimënt al maester Heinrich Castlunger da Rina por süa ativité de cronist de so paîsc.   N valgügn di cronisc che scrì le „Sas dla Crusc“: iadô dmc. Giovanni Mischì, Mario Clara, Renato Paratscha, Heinrich Castlunger y Werner Pescosta; dant dmc. Elisabeth Penazzi, Giovanni Pescollderung, Albert Daverda che se crüzia dla distribuziun, y Tone Gasser.

Le vëndres, ai 21 de mà él stè i auturs dla cronica dla Val Badia „Sas dla Crusc“ che s’à incuntè tla biblioteca dl Istitut Ladin por valuté deboriada la publicaziun impormò gnüda fora. Les 460 plates de articui y fotografies che documentëia oramai döt ci co é sozedü ti paîsc dla Val Badia tratan le 2003 é garatades bun sides por le contegnü, co ince por la cualité dla stampa.

Do i cronisc à platernè fora la publicaziun, él stè vignun che à portè dant osservaziuns, cuntè di problems albüs da abiné adöm le material y da mëte adöm la cronica y fat propostes nöies de chëres che an tignarà cunt por mioré tres deplü la publicaziun. N pice sëgn de reconoscimënt ti é gnü surandè a Heinrich Castlunger da Rina che à scrit la cronica por zacotan d’agn y che ti à passè le testimone a so fì Walter che scriarà la cronica dl ann che vëgn.

9 de mà 2004 – Conzert por la festa dla uma

 
Ai 9 de mà él à la Uniun di Ladins dla Val Badia metü a jì n conzert por la festa dla uma a San Martin de Tor. La manifestaziun che ê bele l'ann 2003 gnüda dër aprijada à ince tl 2004 albü n bel suzès de publich. Al é stè n'ocajiun por i mëmbri dla uniun, mo ince por mituns e ómi da ti dì dilan ales umes por döt ci che ares fej. "Uma" ê ince le tema prinzipal dles poesies portades dant da Teresa Palfrader y da Christian Ferdigg. Le "Cor dla Scora de Musiga dla Val Badia", le "Terzet a per sorëdl", le "Cor dles mitans da Lungiarü" y le "Cuartet Göma" à ciantè deplü cianties che paissenâ ite por l'ocajiun. Ala fin dla manifestaziun à dötes les umes ciamò podü pié do n pice ciüf y na picia rima da se tó a ciasa.
Maria Trebo d'Al Plan à salpü da presentè la manifestaziun te na maniera dër plajora... Werner Pescosta, presidënt dla Uniun di Ladins dla Val Badia, à dan le conzert saludé en cört les umes y döta la jënt che é rovada adalerch y sambëgn ince i grups che à spo fat deventè la manifestaziun bela y particolara. Christian Ferdigg, poet jonn d'Al Plan à lit dant n valgönes de sües rimes, acompagné dal tlavier sonè da Iarone Chizzali da San Martin. Ci che fej les rimes de Christian particolares é dantadöt le ritm che ël ti dà y che les notes musicales à sotlinié...
 
Le Cor dla Scora de Musiga dla Val Badia sa dagnora da se presentè te na maniera originala, ciantan y sonan a n bun livel. Le mirit é dessigü di mituns che à tröp talënt, mo ince dl maester Bruno Rives che sa dagnora co i motivé.  
Teresa Palfrader à lit dant n valgönes de sües rimes, ince rezëntes che tocâ les umes de nosta valada, mo ince les umes fora por le monn a chëres che ara ti va forsc manco bun, a chëres che ara ti toca da soportè n pëis ciamò plü gran co chël d'ester uma che à fistidi por sü mituns... Les mitans da Lungiarü à lascè aldì sües beles usc fines... Le Cuartet Göma à portè dant cianties cun parores che ti é jüdes dër a cör ales umes, mo ince a mituns, jogn y ómi che les à acompagnades al conzert.
 
  Le Terzet a per sorëdl è dessigü stè la cherscia söla turta de döta la manifestaziun cun sües notes fines y armonioses... Na picia scincunda ti é gnüda surandada a dötes les umes: n ciüf y na rima dedicada a d'ëres...

 
Ultimo ajornamënt: 20/2/08
Home